۴ کیو· سختپیشرفتهPYTHON۴ ثانیه · ۲۵۶ مگابایت

QMDB – مدل‌ها

این تمرین در اصل برای ارسال چند فایل (در یک zip) نوشته شده است. در این نسخه همه‌چیز را در همین یک فایل بنویس: اول مدل‌ها، بعد Managerها. خط‌های from models import … هم همان‌طور که در صورت سؤال آمده کار می‌کنند. داور یک پایگاه‌داده‌ی SQLite در حافظه می‌سازد، جدول‌ها را از روی Base تو درست می‌کند و متغیر session را در اختیار آزمون‌ها می‌گذارد.

در تمرین‌های این فصل، قرار است یک سیستم مدیریت پایگاه‌داده برای سامانه‌ی رتبه‌بندی فیلم کوئرا طراحی کنید. در بخش اول این پروژه، شما باید مدل‌های این سیستم را طراحی کنید. برای هر مدل، توضیحات فیلدها و ویژگی‌های لازم آورده شده‌است:

🎬 مدل Movie (فیلم‌ها)

این مدل اطلاعات مربوط به فیلم‌ها را ذخیره می‌کند.

فیلد	نوع	ویژگی‌ها
`id`	`int`	کلید اصلی، autoincrement
`title`	`str`	غیرتهی
`release_year`	`int`	اختیاری
`genres`	`List[Genre]`	رابطه‌ی چندبه‌چند با `Genre` از طریق مدل میانی `MovieGenre`
`reviews`	`List[Review]`	رابطه‌ی یک‌به‌چند با `Review`

👤 مدل User (کاربران)

این مدل اطلاعات کاربران سیستم را ذخیره می‌کند.

فیلد	نوع	ویژگی‌ها
`id`	`int`	کلید اصلی، autoincrement
`name`	`str`	غیرتهی
`email`	`str`	یکتا، غیرتهی
`is_verified`	`bool`	مقدار پیش‌فرض: `False`
`created_at`	`datetime`	مقدار پیش‌فرض: زمان حال (`datetime.now`)
`reviews`	`List[Review]`	رابطه‌ی یک‌به‌چند با `Review`

برای دسترسی به زمان حال می‌توانید از کتابخانه‌ی datetime استفاده کنید.

نکته: برای استفاده از این تابع به‌عنوان ورودی آرگومان default، نباید آن را فراخوانی کنید؛ یعنی ورودی باید به‌صورت default=datetime.now باشد.

python

from datetime import datetime
datetime.now()
# datetime.datetime(2024, 12, 25, 13, 34, 33, 510059)

🏷️ مدل Genre (ژانرها)

این مدل اطلاعات ژانرهای فیلم را ذخیره می‌کند.

فیلد	نوع	ویژگی‌ها
`id`	`int`	کلید اصلی، autoincrement
`name`	`str`	یکتا، غیرتهی
`movies`	`List[Movie]`	رابطه‌ی چندبه‌چند با `Movie` از طریق مدل میانی `MovieGenre`

⭐ مدل Review (نظرات)

این مدل اطلاعات نظرات کاربران برای فیلم‌ها را ذخیره می‌کند.

فیلد	نوع	ویژگی‌ها
`id`	`int`	کلید اصلی، autoincrement
`movie_id`	`int`	کلید خارجی به `Movie`
`user_id`	`int`	کلید خارجی به `User`
`rating`	`int`	غیرتهی
`comment`	`str`	اختیاری
`created_at`	`datetime`	مقدار پیش‌فرض: زمان حال (`datetime.now`)
`updated_at`	`datetime`	مقدار پیش‌فرض: زمان حال (`datetime.now`) مقدار در زمان به‌روزرسانی: زمان حال (`datetime.now`)

مقدار در زمان به‌روزرسانی را می‌توانید با استفاده از آرگومان ورودی onupdate تعیین کنید. وجود این آرگومان باعث می‌شود در هنگام به‌روزرسانی هر شیء از Review، مقدار این فیلد نیز به‌صورت خودکار به‌روزرسانی شود و به‌عبارتی، زمان به‌روزرسانی شیء به‌صورت خودکار ثبت شود.

🔗 مدل MovieGenre (رابط بین ژانر و فیلم)

این مدل یک جدول میانی است که رابطه‌ی چندبه‌چند بین فیلم‌ها و ژانرها را مدیریت می‌کند.

فیلد	نوع	ویژگی‌ها
`movie_id`	`int`	کلید خارجی به `Movie`
`genre_id`	`int`	کلید خارجی به `Genre`

✅ پاسخ نهایی: کد کامل مدل‌ها

python

from typing import List
from datetime import datetime
import sqlalchemy as db
from sqlalchemy.orm import DeclarativeBase, Mapped, mapped_column, relationship

class Base(DeclarativeBase):
    pass

# ==================== مدل میانی ====================
class MovieGenre(Base):
    __tablename__ = 'movie_genres'

    movie_id: Mapped[int] = mapped_column(db.ForeignKey('movies.id'), primary_key=True)
    genre_id: Mapped[int] = mapped_column(db.ForeignKey('genres.id'), primary_key=True)

# ==================== مدل Movie ====================
class Movie(Base):
    __tablename__ = 'movies'

    id: Mapped[int] = mapped_column(primary_key=True, autoincrement=True)
    title: Mapped[str]
    release_year: Mapped[int | None]

    # رابطه‌ی چندبه‌چند با Genre از طریق MovieGenre
    genres: Mapped[List["Genre"]] = relationship(
        secondary="movie_genres",
        back_populates="movies"
    )

    # رابطه‌ی یک‌به‌چند با Review
    reviews: Mapped[List["Review"]] = relationship(
        back_populates="movie",
        cascade="all, delete-orphan"
    )

# ==================== مدل User ====================
class User(Base):
    __tablename__ = 'users'

    id: Mapped[int] = mapped_column(primary_key=True, autoincrement=True)
    name: Mapped[str]
    email: Mapped[str] = mapped_column(unique=True)
    is_verified: Mapped[bool] = mapped_column(default=False)
    created_at: Mapped[datetime] = mapped_column(default=datetime.now)

    # رابطه‌ی یک‌به‌چند با Review
    reviews: Mapped[List["Review"]] = relationship(
        back_populates="user",
        cascade="all, delete-orphan"
    )

# ==================== مدل Genre ====================
class Genre(Base):
    __tablename__ = 'genres'

    id: Mapped[int] = mapped_column(primary_key=True, autoincrement=True)
    name: Mapped[str] = mapped_column(unique=True)

    # رابطه‌ی چندبه‌چند با Movie از طریق MovieGenre
    movies: Mapped[List["Movie"]] = relationship(
        secondary="movie_genres",
        back_populates="genres"
    )

# ==================== مدل Review ====================
class Review(Base):
    __tablename__ = 'reviews'

    id: Mapped[int] = mapped_column(primary_key=True, autoincrement=True)
    rating: Mapped[int]
    comment: Mapped[str | None]
    created_at: Mapped[datetime] = mapped_column(default=datetime.now)
    updated_at: Mapped[datetime] = mapped_column(
        default=datetime.now,
        onupdate=datetime.now
    )

    # کلیدهای خارجی
    movie_id: Mapped[int] = mapped_column(db.ForeignKey('movies.id'))
    user_id: Mapped[int] = mapped_column(db.ForeignKey('users.id'))

    # روابط
    movie: Mapped["Movie"] = relationship(back_populates="reviews")
    user: Mapped["User"] = relationship(back_populates="reviews")

📄 models.py

چرا ارتباط بین مدل‌های Movie و Genre به‌درستی برقرار نمی‌شود؟

همان‌طور که در درس‌نامه‌ی قبل گفته شد، برای برقراری ارتباط بین این دو مدل باید از روش ساده‌تر مدل میانی استفاده کنید. در این روش، مدل میانی تنها شامل دو فیلد movie_id و genre_id خواهد بود. مدل‌های Movie و Genre نیز به‌صورت زیر تعریف می‌شوند:

python

class Movie(Base):
    # ... سایر فیلدها
    genres: Mapped[List["Genre"]] = relationship(secondary="movie_genres", back_populates="movies")

class Genre(Base):
    # ... سایر فیلدها
    movies: Mapped[List["Movie"]] = relationship(secondary="movie_genres", back_populates="genres")

برای رابطه‌ی چندبه‌چند بین Movie و Genre از مدل میانی MovieGenre استفاده شده است

رابطه‌ی یک‌به‌چند بین Movie و Review با ForeignKey در Review برقرار شده است

رابطه‌ی یک‌به‌چند بین User و Review با ForeignKey در Review برقرار شده است

برای فیلد created_at از default=datetime.now استفاده شده است (بدون پرانتز)

برای فیلد updated_at از default=datetime.now و onupdate=datetime.now استفاده شده است

فیلدهای اختیاری با | None مشخص شده‌اند (مانند release_year و comment)

🚀 پس از طراحی مدل‌ها، در تمرین بعدی با نحوه‌ی ایجاد جلسه (Session) و انجام عملیات CRUD روی این مدل‌ها آشنا خواهید شد.

نمونه‌ها

ورودی نمونه ۱

sorted(Base.metadata.tables)

خروجی نمونه ۱

['genres', 'movie_genres', 'movies', 'reviews', 'users']

ورودی نمونه ۲

users = Base.metadata.tables["users"]
sorted((column.name, column.nullable) for column in users.columns)
users.c.email.unique

خروجی نمونه ۲

[('created_at', False), ('email', False), ('id', False), ('is_verified', False), ('name', False)]
True

ورودی نمونه ۳

[sorted((column.name, column.nullable) for column in Base.metadata.tables[table].columns)
 for table in ("movies", "genres", "reviews")]

خروجی نمونه ۳

[[('id', False), ('release_year', True), ('title', False)], [('id', False), ('name', False)], [('comment', True), ('created_at', False), ('id', False), ('movie_id', False), ('rating', False), ('updated_at', False), ('user_id', False)]]

ورودی نمونه ۴

sorted(fk.target_fullname for fk in Base.metadata.tables["reviews"].foreign_keys)
sorted(fk.target_fullname for fk in Base.metadata.tables["movie_genres"].foreign_keys)

خروجی نمونه ۴

['movies.id', 'users.id']
['genres.id', 'movies.id']

ورودی نمونه ۵

movie = Movie(title="Inception", release_year=2010)
genre = Genre(name="Sci-Fi")
movie.genres.append(genre)
ali = User(name="Ali", email="ali@example.com")
session.add_all([movie, ali])
session.commit()
session.add(Review(movie_id=movie.id, user_id=ali.id, rating=5, comment="great"))
session.commit()
[genre.movies[0].title, len(movie.reviews), ali.reviews[0].rating, ali.is_verified, type(ali.created_at).__name__]

خروجی نمونه ۵

['Inception', 1, 5, False, 'datetime']

ورودی نمونه ۶

import time
sara = User(name="Sara", email="sara@example.com")
up = Movie(title="Up")
session.add_all([sara, up])
session.commit()
review = Review(movie_id=up.id, user_id=sara.id, rating=3)
session.add(review)
session.commit()
before = review.updated_at
time.sleep(0.02)
review.rating = 4
session.commit()
[review.updated_at > before, review.created_at <= before, review.comment is None, up.release_year is None]

خروجی نمونه ۶

[True, True, True, True]

ورودی نمونه ۷

from sqlalchemy.exc import IntegrityError
session.add(User(name="A", email="same@example.com"))
session.commit()
session.add(User(name="B", email="same@example.com"))
try:
    session.commit()
except IntegrityError:
    print("email must be unique")
    session.rollback()
session.add(Movie(title=None))
try:
    session.commit()
except IntegrityError:
    print("title is required")
    session.rollback()

خروجی نمونه ۷

email must be unique
title is required

برای نوشتن پاسخ و دریافت امتیاز، ابتدا وارد حساب شوید.

ورود